เมืองหลวงพระบางเป็นเมืองมรดกโลกขนาดกำลังน่ารัก
ตั้งอยู่ในหุบเขาทางภาคเหนือของประเทศลาว
มีแม่น้ำคานไหลออกสู่แม่น้ำโขง
ยามเช้ามีพระสงฆ์และเณรน้อยนับร้อยรูปเดินบาตร
ให้พุทธศาสนิกชนชาวลาว และนักท่องเที่ยวชาวพุทธ
ได้ทำบุญตักบาตรข้าวเหนียว
การตักบาตรข้าวเหนียว คือ การเอามือปั้นข้าวเหนียวให้มีขนาดพอเหมาะ
และโยนให้ลงในบาตร
การใส่บาตรลักษณะนี้
ผู้ใส่บาตรจะต้องมีความว่องไวพอสมควร
จึงจะสามารถใส่บาตรพระได้ทันครบทุกรูป
จากที่ฉันสังเกต ความเร็วในการปั้นโยนข้าวเหนียวใส่บาตร
พบว่า คุณยายชาวลาว จะมีความสามารถพิเศษด้านนี้
อาจจะเป็นเพราะ ได้ฝึกฝนอยู่ทุกวัน
ตั้งแต่หลวงพระบางยังไม่ได้รับตำแหน่งเมืองมรดกโลกก็เป็นได้
นักท่องเที่ยวมือใหม่ส่วนใหญ่มักจะใส่ข้างเหนียวลงบาตรไม่ทัน
และอาจจะโดนโก่งราคาค่าข้าวเหนียวกระติ๊บเล็กจากแม่ค้าชาวลาวหัวใส
ที่มาเร่ขายข้าวเหนียวสำหรับตักบาตร
การท่องเที่ยวเมืองลาว จึงต้องไม่เดินทางแบบนักท่องเที่ยวไร้สมอง
แต่ควรจะพินิจพิจารณาและพูดคุยกับชาวท้องถิ่น
เพื่อที่จะได้ทำความเข้าใจถึงประเพณีที่แท้
และวิถีชีวิตที่เป็นไปตามอารยะนั้น
หลังจากกิจกรรมตักบาตรข้าวเหนียวเสร็จสิ้น
ฉันเดินลัดเลาะเลียบลำน้ำโขงสีขุ่นแดง
ผ่านตลาดเช้าของเมืองหลวงพระบาง
ตลาดแห่งของสดอย่างแท้จริง เช่น งูหลือมทั้งตัว ปลาตัวใหญ่จากแม่น้ำโขง
นกที่ยังไม่ถอนขนแล้วโดนมัดขาไว้เป็นพวง ปูนากระดุ๊กกระดิ๊ก
ไข่ไก่ที่เลอะขี้ไก่เหมือนเพิ่งหลุดออกมาจากตูดไก่
ผักสดสีสวย
เดินตลาดเช้าที่นี่ครั้งใด เหมือนอยู่ในสวนสนุก
เพราะจะได้ตื่นเต้นชี้ชวนให้ดูนู่นดูนี่กันตลอดเวลา
หลังจากเที่ยวสวนสนุกเสร็จ
เมื่อเดินสุดทางเลี้ยวขวาเลาะริมโขงไปอีกหน่อย
จะถึงต้นมะขามยักษ์ที่ใต้ต้นมีร้านกาแฟยอดนิยมอยู่ร้านหนึ่ง
ชื่อ ร้าน ประซานิยม (ในภาษาลาว ไม่มี ช ช้าง)
ร้านกาแฟแบบชาวบ้าน ๆ ที่ถูกค้นพบโดยนักเดินทางบางกลุ่ม
จนสุดท้ายที่นี่ก็กลายเป็นจุดหนึ่งที่ทัวร์มาลง
(หากไปในช่วงเวลาดี ๆ ที่ไม่มีทัวร์ และมีแต่ชาวบ้านนั่งกินล่ะก็ จะเป็นวันที่โชคดีมาก ๆ)
กาแฟร้อนแบบลาวราคาแก้วละสามพันกีบ
ชงอร่อยเข้ม ด้านล่างของแก้วเป็นนมข้นหวาน
เมื่อเอาช้อนมาคน ๆ กัน
จะละลายกลายเป็นสีขุ่นเหมือนน้ำในแม่น้ำโขง สีส้มน้ำตาล
ปาท่องโก๋ที่ถูกจัดเรียงไว้ในจาน มักจะหมดไปอย่างรวดเร็ว
เพราะความอร่อยของแป้ง
ถึงจะเป็นร้านกาแฟเล็ก ๆ ริมโขง
แต่ที่นี่เหมือนเป็นจุดศูนย์รวมของนักเดินทางชาติต่าง ๆ
ทำให้มีร้านนี้มีเกสต์บุ้ค ไว้ให้ลูกค้าเขียน
จิบกาแฟพลางอ่านเกสต์บุ้ค
เหมือนได้อ่านหนังสือหลวงพระบางที่ร่วมกันเขียนโดยนักเดินทางทั่วทุกมุมโลก
บางหน้าเป็นภาพวาด พูสี บางหน้ามีรูปเทือกเขาสลับซับซ้อน
ใครใคร่วาด วาด ใครใคร่เขียน เขียน จะเขียนภาษาอะไรก็ได้
คนไทยที่ไปร้านนี้มีอยู่เยอะมากพอสมควร
เปิดเกสต์บุ้ค สามหน้าจะต้องเจอภาษาไทยอย่างน้อยหนึ่งหน้า
เพื่อนของฉันคู่หนึ่งซึ่งตอนนั้นคบกันเป็นคู่รัก
เคยมาหลวงพระบางด้วยกันและหมั้นกันที่นี่
ด้วยแหวนโบราณสีชมพูวงหนึ่ง
ผู้ชายสวมให้ผู้หญิงที่สระน้ำหน้าวังเจ้ามหาชีวิต
ทั้งคู่มาลงลายลักษณ์อักษรว่า หมั้นกันแล้ว ในเกสต์บุ้คร้านประซานิยม
หนึ่งเดือนต่อมา ฉันมีโอกาส ตามไปเซ็นต์เป็นพยานรักให้กับทั้งคู่
ลงในเกสต์บุ้คเล่มนั้นด้วย
สามปีถัดมาที่ฉันได้มีโอกาสไปเยือนหลวงพระบางอีกครั้ง
ไฟในเตาที่ยังคงใช้ฟืนต้มน้ำยังคงติดสว่าง
น้ำในหม้อชงกาแฟเดือดเป็นไอ
พี่เจ้าของร้านคนเดิมยังชงกาแฟขายอยู่ทุกวัน
ชาวลาวนั่งอยู่ครึ่งร้าน ชาวต่างชาติอีกครึ่งร้าน
ร้านประซานิยม ยังคงเป็นร้านที่ได้รับความนิยมเหมือนเดิม
ยังมีเกสต์บุ้คหลายเล่มวางซ้อนกันสูงอยู่ที่ร้านกาแฟเล็ก ๆ ใต้ต้นมะขามแห่งนั้น
แต่ฉันหาเล่มที่ฉันเคยเขียนไว้ไม่เจอเสียแล้ว
ฉันจึงเปิดหาหน้าว่างในเกสต์บุ้คเล่มใหม่
และเขียนบางสิ่งบางอย่างลงไป ความทรงจำดี ๆ ที่หลวงพระบาง :)
Address: ใต้ต้นมะขามริมแม่น้ำโขง เลยตลาดเช้าไปนิดนึง
หลวงพระบาง ประเทศลาวจ้ะ
